အိပ်မက်ခြင်းသည် သင့်အား ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ အိပ်စက်ခြင်းကို ကူညီပေးနိုင်ပါသလား?

(SeaPRwire) –   အိပ်ပျော်ခြင်းနှင့် နိုးထလာခြင်းကြားရှိ လူသူကင်းမဲ့ဒေသမှာ သင့်ဦးနှောက်သည် အခြေအနေပေါင်းများစွာကို ဖြတ်သန်းသွားပါတယ်။ ဦးနှောက်၏လျှပ်စစ်လှုပ်ရှားမှုကို ဖော်ပြသော electroencephalogram (EEG) ပေါ်တွင် သိပ္ပံပညာရှင်များနှင့် ဆရာဝန်များက အဆင့်တစ်ခုစီကို ခွဲခြားသိရှိနိုင်ပါတယ်။ သို့သော် အဆင့်တစ်ခုစီက ဘာကို ဆောင်ကျဉ်းပေးသလဲဆိုတာကိုတော့ အပြည့်အဝ မရှင်းလင်းသေးပါဘူး။ အိပ်စက်ခြင်းက ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုကို သက်သာစေပြီး ဦးနှောက်အား တစ်နေ့တာအဖြစ်အပျက်များကို စီမံဆောင်ရွက်ခွင့်ပေးကာ မှတ်ဉာဏ်နှင့် သင်ယူမှုကို ကူညီပေးနေဟန် ရှိပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဘယ်အဆင့်က ဘာကို လုပ်သလဲ။ ဒီမေးခွန်းကို ဖြေရှင်းနိုင်ရင် ပိုမိုကောင်းမွန်တဲ့ အိပ်စက်မှုအရည်အသွေးကို ဘယ်လိုရရှိနိုင်မလဲဆိုတာ ဖော်ထုတ်နိုင်ပါလိမ့်မယ်။

ထိုးထွင်းသိမြင်နိုင်ရန် ကူညီဖို့အတွက် သိပ္ပံပညာရှင်များက စီးရီးလိုက် နိုးထစေခြင်းများ (serial awakenings) ကို ပြုလုပ်ကြပါတယ်။ ဒါကတော့ ညအချိန်တစ်လျှောက် အိပ်နေသူများကို အကြိမ်ကြိမ် နှိုးပြီး စစ်တမ်းမေးခွန်းလွှာများ ဖြည့်ခိုင်းတဲ့ ဓာတ်ခွဲခန်းစမ်းသပ်ချက်တစ်မျိုးပါ။ (ဒါက သင့်ရဲ့ကိုယ်ပိုင်အိပ်မက်ဆိုးလို့ ထင်ရင်၊ သိပ္ပံအတွက် ဒီလိုလုပ်ဆောင်နေကြတဲ့ လူတွေအားလုံးကို ကျေးဇူးတင်ပါ။) PLOS Biology ဂျာနယ်တွင် ဖော်ပြထားသော လေ့လာမှုအသစ်တစ်ခုက non-rapid-eye-movement sleep 2 (သို့မဟုတ် အတိုကောက် NREM2) ဟုခေါ်သော အဆင့်အတွင်း နိုးထလာခြင်းများကို အာရုံစိုက်ထားပါတယ်။ ဒီအဆင့်ဟာ ကျွန်ုပ်တို့ အိပ်စက်ချိန်စုစုပေါင်းရဲ့ တစ်ဝက်ခန့်ကို ဖြစ်စေတတ်ပါတယ်။ သုတေသီများ တွေ့ရှိခဲ့တဲ့ စိတ်ဝင်စားဖွယ်အချက်တစ်ခုကတော့- လူများကို နှစ်မြုပ်ဖွယ်အိပ်မက်များ (immersive dreams) မှ နှိုးလိုက်တဲ့အခါ၊ EEG ပေါ်မှာ နိုးနေသလိုမျိုး ပုံစံပေါက်နေတာကြားမှာတောင် သူတို့က နက်ရှိုင်းစွာ အိပ်ပျော်နေခဲ့သလို ခံစားရကြောင်း အစီရင်ခံကြပါတယ်။ ဒီအချက်က သုတေသီများ ထင်မြင်ကြသလိုပဲ၊ ဒီအိပ်စက်မှုအဆင့်အတွင်းက ထင်ရှားသောအိပ်မက်များဟာ နက်ရှိုင်းစွာ အိပ်ပျော်ခဲ့သည်ဟူသော ခံစားချက်ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်တယ်လို့ ညွှန်ပြနေပါတယ်။

အိပ်မက်ခြင်းရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က ဘာလဲ။

အိပ်မက်ခြင်းဟာ အလွန်အဖြစ်များတဲ့ အတွေ့အကြုံတစ်ခုဖြစ်တာကြောင့် သိပ္ပံပညာရှင်တွေ ဘာကြောင့် အိပ်မက်ရသလဲဆိုတာ မသိသေးဘူးဆိုတာ ထူးဆန်းနေသလိုပါပဲ။ အိပ်မက်များကို လေ့လာခြင်းရဲ့ နည်းလမ်းတစ်ခုကတော့ အိပ်နေသူများကို အသံတစ်ချို့ ဖွင့်ပြခြင်း (သို့မဟုတ်) သူတို့ကို နှိုးပြီး ပြန်အိပ်ခိုင်းခြင်းဖြင့် အိပ်မက်များကို ပြောင်းလဲဖို့ ကြိုးစားကာ၊ ဒီပြောင်းလဲမှုတွေက နောက်ပိုင်းမှာ သူတို့ ဘယ်လိုခံစားရလဲဆိုတာကို ကြည့်ရှုခြင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

“ကျွန်တော်တို့က ဦးနှောက်လှုပ်ရှားမှုကို ထိန်းညှိဖို့ ကြိုးစားပါတယ်၊ ပါဝင်သူတွေ အိပ်စက်မှုနက်ရှိုင်းမှုနဲ့ အိပ်နေစဉ် ဘာတွေကြုံတွေ့ရသလဲဆိုတဲ့ ကိုယ်တိုင်ခံစားမှုအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိအောင် ကြိုးစားပါတယ်” ဟု အီတလီနိုင်ငံ IMT School for Advanced Studies Lucca မှ ပါမောက္ခတစ်ဦးဖြစ်ပြီး စာတမ်းအသစ်၏ စာရေးဆရာတစ်ဦးလည်းဖြစ်သူ Dr. Giulio Bernardi က ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ဒီလေ့လာမှုအသစ်မှာ သူနှင့် သူ့လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်များက NREM2 အိပ်စက်မှုကို စူးစမ်းလေ့လာခဲ့ကြပါတယ်။ ဒီအဆင့်မှာ နှစ်မြုပ်ဖွယ်အိပ်မက်များ၊ ရိုးရှင်းတဲ့အိပ်မက်များနှင့် အိပ်မက်လုံးဝမရှိခြင်းအပါအဝင် အခြေအနေမျိုးစုံ ပါဝင်နိုင်ပါတယ်။ အဖွဲ့က NREM2 အဆင့်မှာ အိပ်နေသူ ၄၄ ဦးကို နှိုးပြီး သူတို့စိတ်ထဲ ဘာတွေဖြစ်နေခဲ့သလဲ၊ အိပ်မက်မက်ခဲ့သလားဆိုတာ အပါအဝင် အစီရင်ခံခိုင်းခဲ့ပါတယ်။ တစ်ခါတစ်ရံ သူတို့ အိပ်မက်မက်ခဲ့ပေမယ့် ဘာပါလဲဆိုတာ မမှတ်မိတော့ပါဘူး – “အဖြူရောင်အိပ်မက်” (white dream) လို့ခေါ်တဲ့အရာပါ။ အိပ်မက်ကို သူတို့မှတ်မိခဲ့ရင်၊ အခြားအချက်များအပြင် ၎င်း၏ ထင်ရှားမှုနှင့် နှစ်မြုပ်မှုအဆင့်ကို အဆင့်သတ်မှတ်ခိုင်းပါတယ်။ သူတို့ ဘယ်လောက်နက်ရှိုင်းစွာ အိပ်ပျော်ခဲ့သလဲဆိုတာကိုလည်း အဆင့်သတ်မှတ်ခိုင်းပါတယ်။

အဆင့်အမြင့်ဆုံး ကိုယ်တိုင်ခံစားရသော အိပ်စက်မှုဟာ အဓိကအားဖြင့် EEG က လူတွေ နက်ရှိုင်းစွာ သတိလစ်နေပြီး သိရှိမှုကို ကိုယ်စားပြုတဲ့ လျှပ်စစ်ပုံစံများ ပျောက်ကွယ်သွားတဲ့အချိန်မှာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါတယ်။

သို့သော် လူတွေဟာ နှစ်မြုပ်ဖွယ်အိပ်မက်များအကြောင်း အစီရင်ခံခဲ့ကြတဲ့အခါမှာလည်း သူတို့ နက်ရှိုင်းစွာ အိပ်ပျော်ခဲ့သလို ခံစားခဲ့ရပါတယ်၊ သူတို့ရဲ့ EEG ပုံစံတွေက ပိုပြီး သတိရှိနေသလို ပုံပေါက်နေပေမယ့်လည်းပါပဲ။

“ဦးနှောက်က ပိုပြီးတက်ကြွ၊ ပိုပြီးနိုးကြားလာနိုင်ပေမယ့်၊ ကျွန်တော်တို့ အိပ်မက်မက်နေရင် ကျွန်တော်တို့ နက်ရှိုင်းစွာ အိပ်ပျော်နေတယ်လို့ ခံစားရနိုင်ပါတယ်” ဟု Bernardi က ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ဒါက ဘာကိုဆိုလိုတာလဲဆိုတာ ပဟေဠိပဲ ဖြစ်နေဆဲ

အိပ်မက်ခြင်းဟာ အိပ်မပျော်တဲ့ညတစ်ညနဲ့ ကျေနပ်ဖွယ်ညတစ်ညကြားက ကွာခြားချက်ကို ဖြစ်စေနိုင်သလား။ ဒီလေ့လာမှုက ဒါကို ကျွန်ုပ်တို့အား ပြောပြဖို့ စီစဉ်ထားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ မနက်ခင်းက အနားယူမှုအခြေအနေကို မကိုင်တွယ်ထားလို့ပါ။ လူတွေကို ဘယ်လောက်မကြာခဏ နှိုးခဲ့ရသလဲဆိုတာကို ကြည့်ရင် အိပ်မက်ခြင်းရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုနဲ့ အကြိမ်ကြိမ်နှိုးခြင်းရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုတို့က အိပ်နေသူတွေ ဘယ်လိုခံစားရလဲဆိုတာမှာ ခွဲခြားဖို့ ခက်ခဲနိုင်ပါတယ်။

ဒါပေမယ့် အိပ်မက်တွေက အိပ်စက်မှုနက်ရှိုင်းမှုနဲ့ ဘယ်လိုဆက်စပ်နေသလဲဆိုတဲ့ မေးခွန်းက ထပ်မံလေ့လာဖို့ ထိုက်တန်ကြောင်း လေ့လာမှုက ညွှန်ပြနေပါတယ်။

ယူကေရှိ University of Cambridge မှာ အိပ်မက်များကို လေ့လာနေသူ Karen Konkoly က ဒီလေ့လာမှုမှာ ပါဝင်ခဲ့သူမဟုတ်ပါဘူး၊ သူကိုယ်တိုင်လည်း အလားတူလေ့လာမှုတစ်ခုမှာ ပါဝင်ခဲ့ဖူးပါတယ်။