သစ်တွေ့ရှိတစ်ခုသည် မဂ္ဂဂြိုဟ်ရှိ သက်ရှိရှာဖွေရေးအတွက် ငွေ့ရောင်အကြံဥာဏ်များ ပေးသည်

(SeaPRwire) –   Curiosity ရိုဗာသည် မားစ်ဂြိုဟ်ပေါ်သို့ ဆင်းသက်ချိန်တွင် Gale Crater သည် ရေကန်ကြီးအဖြစ် စိမ်းလန်းနေနိုင်ချိန် ကျော်လွန်နေပြီဖြစ်ကာ ယခုအခါ ခြောက်သွေ့နေသော ချိုင့်ဝှမ်းကိုသာ မြင်တွေ့နိုင်တော့သည်။ လွန်ခဲ့သော နှစ်သန်းပေါင်း သုံးထောင်ခွဲခန့်က မိုင် ၉၅ ခန့်ကျယ်ဝန်းသည့် ဤချိုင့်ဝှမ်းသည် ရေများဖြင့် ပြည့်နှက်နေခဲ့ပြီး ဂြိုဟ်၏ အခြားနေရာများစွာလည်း ထိုနည်းတူပင်ရှိခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် မားစ်ဂြိုဟ်၏ သံလိုက်စက်ကွင်း ပျောက်ကွယ်သွားကာ နေလေသည် ၎င်း၏ လေထုကို ချွတ်ယူသွားပြီး ရေအများစုမှာလည်း အာကာသထဲသို့ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် NASA ၏ Curiosity ရိုဗာသည် Gale Crater အတွင်းသို့ ဆင်းသက်ခဲ့ပြီး ဂြိုဟ်၏ ရှေးဟောင်းစိုစွတ်သော ပတ်ဝန်းကျင်သည် သက်ရှိဘဝကို ပံ့ပိုးနိုင်ခဲ့ကြောင်း သဲလွန်စများကို ရှာဖွေခဲ့သည်။ ယခုအခါ Nature Communications ဂျာနယ်တွင် ဖော်ပြထားသော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ Curiosity သည် သက်ရှိဘဝဖြစ်ထွန်းနိုင်သည့် အခြေအနေများကိုသာမက ကမ္ဘာပေါ်တွင် အနည်းဆုံးတော့ ဇီဝဗေဒ၏ အခြေခံအဆောက်အအုံများဖြစ်သည့် ဓာတုပစ္စည်းများကိုပါ တွေ့ရှိခဲ့ဟန်ရှိသည်။

ဤလေ့လာမှုအသစ်ကို University of Florida မှ ဘူမိဗေဒပါမောက္ခနှင့် Curiosity နှင့် နောက်ပိုင်း Perseverance ရိုဗာနှစ်ခုစလုံး၏ မစ်ရှင်သိပ္ပံပညာရှင် Amy Williams က ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့၏ လုပ်ငန်းတွင် ၂၀၂၀ ခုနှစ်က ချိုင့်ဝှမ်း၏ မြေစေးအထူးကြွယ်ဝသော ဒေသတစ်ခုတွင် စတင်ခဲ့သည့် စမ်းသပ်မှုများ ပါဝင်သည်။ ကမ္ဘာပေါ်တွင် မြေစေးများသည် အော်ဂဲနစ်ဒြပ်ပေါင်းများနှင့် သတ္တုဓာတ်များကို ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ကြောင်း သိရှိထားသည်။ ဤလုပ်ငန်းတွင် TMAH ဟုခေါ်သော အလွန်အဆိပ်ပြင်းပြီး အလွန်စားနိုင်သည့် ဓာတုပစ္စည်းတစ်မျိုးကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ ကမ္ဘာပေါ်တွင် TMAH ကို ဆီမီးကွန်ဒတ်တာထုတ်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုပြီး မိုက်ခရိုချစ်ပ်မျက်နှာပြင်ပေါ်ရှိ မလိုအပ်သော ပစ္စည်းများကို ဖျက်ဆီးရာတွင် အသုံးပြုသည်။ မီလီလီတာ ၅၀၀ ခန့် (သို့မဟုတ် လီတာ၏ သန်းပေါင်းများစွာသော အစိတ်အပိုင်း) ကို Curiosity တွင် တင်ဆောင်လာခဲ့သည်။ မားစ်ဂြိုဟ်ပေါ်တွင် ဤဓာတုပစ္စည်းကို ကျောက်များနှင့် မြေစေးများအတွင်းရှိ ဓာတုပစ္စည်းများကို ဖျော်ရည်အဖြစ် ပျော်ဝင်စေကာ ၎င်းတို့ကို ဓာတ်ငွေ့အဖြစ် ထုတ်လွှတ်ပြီး Sample Analysis at Mars (သို့မဟုတ် SAM) ဟုခေါ်သော ယာဉ်ပေါ်တပ်ဆင်ကိရိယာဖြင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာနိုင်ရန် အသုံးပြုနိုင်သည်။

“TMAH သည် အလွန်ပြင်းထန်သော အယ်လ်ကာလိုင်းဓာတ်ဖြစ်ပြီး ကျွန်မတို့ macro molecular carbon လို့ခေါ်တဲ့ ဧရာမကြီးမားပြီး ရှုပ်ထွေးတဲ့ aromatic ဒြပ်ပေါင်းတွေကို ခွဲထုတ်နိုင်စွမ်းရှိပါတယ်” ဟု Williams ကပြောသည်။ “အဲဒီလိုနည်းနဲ့ ရလာတဲ့ သေးငယ်တဲ့ အစိတ်အပိုင်းတွေကို SAM ကိရိယာက ထောက်လှမ်းသိရှိနိုင်အောင် ဖြစ်စေပါတယ်။”

၎င်း၏ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာမှုအတွင်း SAM သည် အရိပ်အမြွက်ပြမော်လီကျူး ၂၀ ကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့အနက် မည်သည့်အရာကမျှ လက်ရှိ (သို့မဟုတ်) အတိတ်က ဇီဝဘဝရှိကြောင်း သက်သေမပြနိုင်သော်လည်း ၎င်းတို့အနက် အများအပြားသည် ဆက်စပ်နိုင်ခြေရှိသည်။ “အဲဒီအထဲက ဘယ်ဟာကမှ ဇီဝဖြစ်စဉ်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတာလားဆိုတာ ကျွန်မတို့ အမှန်အတိုင်း မပြောနိုင်ပါဘူး” ဟု Williams ကပြောသည်။ “ဒါပေမယ့် ကျွန်မတို့ ပြောနိုင်တာက အော်ဂဲနစ်ပစ္စည်းအမျိုးမျိုးရှိနေပြီး ၎င်းတို့ဟာ ပိုကြီးမား၊ ပိုရှုပ်ထွေးတဲ့ အရာတစ်ခုခုကနေ ဆင်းသက်လာတာဖြစ်ကာ ၎င်းတို့ထဲက အချို့ဟာ ကျွန်မတို့သိထားတဲ့ သက်ရှိဘဝအတွက် အခြေခံအဆောက်အအုံများ၏ ရှေ့ပြေးပစ္စည်းတွေနဲ့ ဆက်စပ်နေတယ်ဆိုတာပါပဲ။”

ဤလေ့လာမှုက ဖော်ထုတ်ခဲ့သည့် ဓာတုပစ္စည်းများအနက် ပိုစိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းသော တစ်ခုမှာ benzothiophene ဖြစ်ပြီး ကာဗွန်နှင့် နိုက်ထရိုဂျင်ပါဝင်သည့် ကွင်းနှစ်ထပ်မော်လီကျူးတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ SAM က မားစ်ဂြိုဟ်ပေါ်တွင် ဤဓာတုပစ္စည်းကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်းသည် အံ့ဩစရာမဟုတ်ပါ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းသည် အခြားနေရာများစွာတွင်လည်း ရှိနေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ “Benzothiophene ဟာ ကျွန်မတို့ စိတ်လှုပ်ရှားမိတဲ့ အရာတွေထဲက တစ်ခုပါ။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ၎င်းဟာ ကြယ်တွေကြားမှာ၊ ဥက္ကာခဲတွေပေါ်မှာ ဖြစ်ပေါ်လာတာကြောင့်ပါ” ဟု Williams ကပြောသည်။ “ဒါဟာ ဥက္ကာခဲတွေကနေ ရွာချလာခဲ့တာဆိုရင် နေအဖွဲ့အစည်းအတွင်း ဖြစ်ပေါ်ခဲ့တဲ့ အသက်အကြီးဆုံး အော်ဂဲနစ်မော်လီကျူးအချို့ကို ဒီကျောက်တွေထဲမှာ ထိန်းသိမ်းထားတာ မြင်နေရတာဖြစ်နိုင်ပါတယ်။”

Benzothiophene သည် ဥက္ကာပျံများပေါ်တွင် မားစ်ဂြိုဟ်သို့ သယ်ဆောင်လာနိုင်ခဲ့သည့် ဓာတုပစ္စည်းများထဲမှ တစ်ခုတည်းမဟုတ်ပါ။ SAM ကိရိယာက ထောက်လှမ်းတွေ့ရှိခဲ့သည့် အခြားပစ္စည်းအများစုလည်း ထိုနည်းတူပင်ဖြစ်နိုင်သည်။ ယင်းမှာ အမှန်တကယ်အားဖြင့် အံ့ဩစရာမရှိပါ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အာကာသအတွင်းရှိ အမှိုက်သရိုက်များတွင် အော်ဂဲနစ်ပစ္စည်းများ ပေါများနေကြောင်း သက်သေအထောက်အထားများ တိုးပွားလာနေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ Nature Astronomy ဂျာနယ်တွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ်က ဖော်ပြခဲ့သော စာတမ်းတစ်စောင်က Bennu ဥက္ကာခဲမှ နမူနာများအတွင်း ပရိုတိန်းများဖွဲ့စည်းရန် အသုံးပြုနိုင်သည့် အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၁၄ မျိုးကို တွေ့ရှိခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ၁၉၆၉ ခုနှစ်က ဩစတြေးလျနိုင်ငံသို့ ကျရောက်ခဲ့သော Murchison ဥက္ကာခဲအတွင်း hexamethylenetetramine ဟုခေါ်သည့် ဇီဝမဖြစ်မီ အော်ဂဲနစ်မော်လီကျူးတစ်မျိုး ပါဝင်ကြောင်း နောက်ပိုင်းတွင် တွေ့ရှိခဲ့သည်။

အကယ်၍ အော်ဂဲနစ်အခြေခံအဆောက်အအုံများသည် ဥက္ကာခဲများပေါ်တွင် စီးနင်းလာကာ မားစ်ဂြိုဟ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်ဆိုပါက ယနေ့ ၎င်းတို့တည်ရှိနေမှုသည် ၎င်းတို့မှ မည်သည့်သက်ရှိဘဝမျှ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ကြောင်း သ